Een duurzame toekomst voor vervoer in de Europese steden

21/11/2017

Verkeerslichten die zijn afgestemd op de verkeersstromen, zelfrijdende voertuigen, fietsdelen en slimme voetpaden met gratis wifitoegang zijn maar een paar ideeën om slimmere steden te ontwikkelen. Grote en kleinere steden koesteren allemaal de ambitie een "slimme" stad te worden: ze gebruiken nu al (of zullen dat in de toekomst doen) technologie om hun erfgoed te beheren, zuiniger met hun middelen om te springen, kosten te beperken, hun diensten efficiënter te maken en informatie voor het publiek beschikbaar te stellen. Op die manier willen ze een plek worden waar het aangenamer is om te werken en zich te ontspannen. En toch, een slimme stad willen worden is één ding, het ook echt zijn is nog iets anders.

De hamvraag vandaag is hoe we er steden slimmer op kunnen maken, en vooral dan op vlak van mobiliteit. Overheden verlenen steun aan steden die het idee van een slimme stad willen implementeren. Wanneer een stad wil uitgroeien tot een slimme stad, heeft ze daar de overheid voor nodig: momenteel zijn het echter vooral private actoren die zich over de stedelijke mobiliteit buigen. Iedereen kent intussen diensten zoals Lyft en Uber: online apps om autoverhuurdiensten met chauffeur in te schakelen, die de traditionele taxisector door elkaar schudden.

De smartphone is in dit verband een van de belangrijkste innovaties op vlak van transport van de afgelopen tien jaar. Dat soort apparaten zorgt voor een revolutie in de manier waarop we betalen en zelfs de manier waarop we op openbaar vervoer wachten. En uiteraard is er Google, dat met zijn zelfrijdende auto onze manier van verplaatsing zoals we die nu nog kennen op z'n kop zal zetten. Behalve die initiatieven zijn er nu al heel wat opportuniteiten en trends die het vervoer in Europese steden duurzaam vorm zal geven. Hieronder gaan we dieper in op die verschillende trends…

Trend 1: Zijn autoloze steden de toekomst in Europa?

Anno 2017 is het terugdringen van de CO2-uitstoot in de transportsector meer dan ooit een prioriteit. Zoals de kaarten er op vandaag bij liggen kan Europa zijn doelstelling om de uitstoot tegen 2030 met 40% terug te dringen nooit halen. Hoog tijd dus om een versnelling hoger te schakelen. De Noorse hoofdstad Oslo deed dat bijvoorbeeld door aan te kondigen om in 2019 alle traditionele personenwagens uit het centrum te bannen en enkel nog elektrische wagens toe te laten. Deze stad koos voor zo'n drastische ingreep om de CO2-uitstoot tegen 2020 met 50 procent te verminderen.

Elektrische auto's zijn zeker een oplossing om ons klimaat te beschermen, toch ziet het er naar uit dat de aandacht in de eerste plaats vooral uitgaat naar personenwagens en minder naar voertuigen die voor de logistiek worden ingezet.
Het aantal elektrische personenwagens is dan ook veel groter dan het aantal elektrische voertuigen voor goederentransport. De reden daarvoor is het gebrek aan informatie over het statuut van elektrische voertuigen voor goederentransport en de technische kenmerken ervan. Door deze kenniskloof doen bedrijven en overheden er veel te lang over om bij het uitstippelen van hun beleid elektrische transportoplossingen te overwegen. Dit is een probleem omdat voertuigen voor goederenvervoer goed zijn voor 35% van de totale vervuiling. Gelukkig maken steden en overheden eindelijk werk van dit probleem en hangen de eerste schitterende oplossingen al in de lucht!


Trend 2: Connected vehicles

Tegenwoordig zijn mensen altijd en overal online. Sinds 2014 blijkt uit onderzoek van gsm-operatoren een stijging van het aantal abonnementen voor smartphones, autogegevens en tablets. Wanneer de smartphone of tablet van de chauffeur op zijn of haar voertuig is aangesloten, biedt dit tal van interessante mogelijkheden zoals het verzenden van automatische software-updates naar het voertuig of van verkeersgegevens naar het navigatiesysteem. Bovendien kan de verbinding van voertuigen onderling het aantal files en verkeersongevallen doen dalen.


Trend 3: Samenwerkende consumptie

In verschillende ontwikkelde landen is intussen het “peak car” fenomeen opgetreden, waarbij het aantal wagens per hoofd van de bevolking niet langer groeit en zelfs lijkt af te nemen. Uit studies blijkt dat millennials minder wagens bezitten dan vorige generaties. Uber, Lyft en ZipCar verlenen een dienst - mobiliteit 'on demand' – waar we een behoefte aan hebben, zonder dat we hoeven aan te kopen wat we niet nodig hebben. De beste zetel in je wagen is niet langer die achter het stuur maar wel die achterin. Daar hoef je niet langer het verkeer te trotseren of je zorgen te maken over maximumsnelheden, een parkeerplaats te vinden, de auto te laden of vol te tanken, of verzekeringen te betalen.

Trend 4: Een efficiënt multimodaal netwerk

Een andere uitdaging op vlak van mobiliteit waar Europa voor staat is de transparantie van het openbaar vervoer. Zo heeft al een aantal bedrijven zoals Waze het initiatief genomen om de efficiëntie van de chauffeur te verbeteren. De afgelopen jaren duiken overal ter wereld steeds meer startups op, die wrijving proberen te vermijden via crowdsourcing van vervoersgegevens, het versturen van alles wat met ticketing te maken heeft naar onze smartphones en het berekenen van prijzen voor de verschillende mogelijke reisroutes. Het gevolg daarvan is dat auto's deel gaan uitmaken van een efficiënt intermodaal netwerk.

Trend 5: Kinderen zijn prioritair!

Wanneer we het over meer duurzame vervoersmiddelen hebben, moeten we uiteraard rekening houden met kinderen. Zij zijn immers de toekomst! Onderzoek heeft aangetoond dat kinderen snel afgeleid zijn wanneer ze onderweg zijn, een aspect dat we zeker niet uit het oog mogen verliezen. Uit studies rond oogbewegingen blijkt dat kinderen die op weg zijn naar school, aan tal van stimuli zijn blootgesteld. Overheden zullen dus
gebruik moeten maken van nieuwe technologieën om de veiligheid van de kinderen te garanderen.

Conclusie: En wat doet de overheid?

De stap zetten naar milieuvriendelijk en duurzaam openbaar vervoer is een hele krachttoer maar de Europese Unie zorgt wel degelijk voor ondersteuning van de overheden die deze uitdaging willen aangaan. Dankzij Horizon 2020, het Europees structuur- en investeringsfonds, het TEN-T/CEF voor innovatie en stedelijke knooppunten en de financiële instrumenten van het EFSI, kunnen steden rekenen op de nodige (financiële) ondersteuning om hun omgeving een upgrade te geven. Absolute prioriteiten zijn onderzoek, innovatie en stedelijke mobiliteit!

Download het e-book om meer info te krijgen over Smart Cities!

banner_320X100-NL.jpg